Ogólna charakterystyka lepidopterofauny

praca magisterska

ogółem na wszystkich trzech stanowiskach, w ciągu dwóch sezonów badawczych zaobserwowano i oznaczono 1802 osobniki motyli, należące do 41 gatunków z pięciu rodzin motyli dziennych, czyli wszystkich, jakie występują w Polsce (Tab. 1). W roku 2004 zebrano 1406 osobników, natomiast w 2005 osobników 396. Różnice ilościowe w zebranym materiale wynikają najpewniej z krótszego czasu pobierania prób.

Tab. 1: Liczebność gatunków na stanowiskach (St.) wraz z ich dominacją (D) i frekwencją (F) Tab. 1: Species’ number on the localities (St.) with their domination (D) and frequency (F). Lp. Gatunki 2004 2005 RAZEM St. I St. II St. III D (%) F(%) St. I St. II St. iii D (%) F(%) Z D (%) F(%) Hesperioidea Hesperiidae i Heepeeia ccmma 16   19 2,49 67     5 1,26 33 40 2,22 33 2 OcClodde syhanm 44 16 56 6,83 100 20 2   5,56 67 118 6,55 100 Papilionoid ea Lycaenidae 3 Calldphrys rubi 2     0,14 33           2 0,11 33 4 Celastriua argimlus 1     0,07 33           1 0,06 33 5 Cepidd asgiadde     6 0,43 33           6 0,33 33 6 Lycaena disses     6 0,43 33           6 0,33 33 7 Lycaena tityrus 2     0,14 33           2 0,11 33 8 Lycaena phleas 19   6 1,78 67           25 1,39 67 9 Lyccann airgaureae 85   13 6,97 67 25   15 10,10 67 138 7,66 67 10 Polymmmatus coridmu     3 0,21 33           3 0,17 100 ii Polymmmatus icarus 41 3 38 5,83 100 14   14 7,07 67 110 6,10 100

Lp.	Gatunki	2004					2005					RAZEM
		St I	St. II	St. III	D (%)	F(%)	St. I	St. II	St. III	D (%)	F(%)	Z	D (%)	F(%)
Nymphalidae
Heliconiinae
12	Agrynnis aglaja	12			0,85	33						12	0,67	33
13	Agrynnis laodyce	1			0,07	33						1	0,06	33
14	Agrynnis paphia	8			0,57	33						8	0,44	33
15	Boloyia dia	5			0,36	33						5	0,28	33
16	Boloyia selene	5		11	1,14	67						16	0,89	67
17	Issoyia lathonia	34	2	31	4,77	100	7	3		2,53	67	77	4,27	100
Melitaeinae
18	Mełilea auyelia	10			0,71	33	7			1,77	33	17	0,94	33
19	Melitea cinxia	3			0,21	33						3	0,17	33
Nym							ohalinae
20	Aglais urticae	19	2	14	2,49	100	14	3	8	6,31	100	60	3,33	100
21	Ayaschnia leeaan						14			3,54	33	14	0,78	33
22	Inachis io	12	6	9	1,92	100	15	4	9	7,07	100	55	3,05	100
23	Nymphalis antiopa	3		1	0,28	67						4	0,22	67
24	Nymphalis polychloros						1			0,25	33	1	0,06	33
25	Polygonia c- albbm	1			0,07	33						1	0,06	33
26	Vanessa atalanta	2		4	0,43	67			1	0,25	67	7	0,39	67
27	Vanessa cardui	1		5	0,43	67						6	0,33	67
Satyriinae
28	Aphantopus hyperantus	78	8	18	7,40	100	23	10		8,33	67	137	7,60	100
29	Coenonympha pamphilus	36	1	4	2,92	100	5		7	3,03	67	53	2,94	100
30	Ryponephele lynaao	1			0,07	33						1	0,06	33
31	Maniola jartinn	33	2	15	3,56	100	22	5	4	7,83	100	81	4,50	100
32	Mełanajyla ralathea	49	3	18	4,98	100	10			2,53	33	80	4,44	100
Papilionidae
33	Papilio machaon	3			0,21	33	2			0,51	33	5	0,28	33
Pieridae
Coliadinae
34	Colias hyale	11		2	0,92	67						13	0,72	67
35	Gone^t(^^:n rhamni	21	3	27	3,63	100	7		7	3,54	67	65	3,61	100
Dismorphiinae
36	Leptidea sinapis	1		7	0,57	67	3		3	1,52	67	14	0,78	67
Pierinae
37	Antocharis cardamines	2			0,14	33	2		3	1,26	67	7	0,39	67
38	Pieris brassicae	37	44	22	7,33	100	8			2,02	33	111	6,16	100
39	Pieris napi	35	62	56	10,88	100	4	11	11	6,57	100	179	9,93	100
40	Pieris rapae	93	76	79	17,64	100	28	22	18	17,17	100	316	17,54	100
41	Pootia diaplice	1	1		0,14	67						2	0,11	67
SUMA		707	229	470			231	60	105		1	| 1802 |	1
Wskaźnik Shannona		2,56	1,54	2,41			2,38	1,54	2,06		–		1

Tab. 2: Wskaźniki stałości (C) na stanowiskach (St.) w procentach (%) Tab. 2: Constancy index (C) on the localities (St.) in percents (%) Lp Gatunek St. I St. II St. III lp Gatunek St. I St. II St. III Hesperioidea 21 Araschnia levana 21,43     Hesperiidae 22 Inachis io 64,29 42,86 64,29 1 Hesperia comma 14,29   35,71 23 Nymphalis antiopa 14,29   7,14 2 Ochlodes sylvanus 21,43 28,57 28,57 24 Nymphalis polychloros 7,14     Papilionoidea 25 Polygonia c-album 7,14     Lycaenidae 26 Vanessa atalanta 14,29   14,29 3 Callophrys rubi 7,14     27 Vanessa cardui 7,14   14,29 4 Celastrina argiolus 7,14     Satyriinae 5 Cupido argiades     14,29 28 Aphantopus hyperantus 28,57 28,57 28,57 6 Lycaena dispar     21,43 29 Coenonympha pamphilus 35,71 7,14 35,71 7 Lycaena tityrus 7,14     30 Hyponephele lycaon 7,14     8 Lycaena phleas 21,43   14,29 31 Maniola jurtina 28,57 28,57 42,86 9 Lycaena virgaureae 21,43   28,57 32 Melanargia galathea 35,71 14,29 21,43 10 Polyommatus coridon     14,29 Papilionidae 11 Polyommatus icarus 71,43 7,14 71,43 33 Papilio machaon 21,43     Nymphalidae Pieridae Heliconiinae Coliadinae 12 Agrynnis aglaja 21,43     34 Colias hyale 14,29   7,14 13 Agrynnis laodyce 7,14     35 Gonepteryx rhamni 42,86 21,43 50 14 Agrynnis paphia 14,29     Dismorphiinae 15 Boloria dia 7,14     36 Leptidea sinapis 14,29   14,29 16 Boloria selene 14,29     Pierinae 17 Issoria lathonia 28,57 21,43 28,57 37 Antocharis cardamines 14,29     Melitaeinae 38 Pieris brassicae 50 35,71 35,71 18 Melitea aurelia 28,57     39 Pieris napi 35,71 78,57 78,57 19 Melitea cinxia 14,29     40 Pieris rapae 64,29 78,57 71,43 Nymphalinae 41 Pontia diaplice 7,14 7,14   20 Aglais urticae 57,14 28,57 64,29

W zebranym materiale, pod względem liczebności gatunków najliczniejsza była rodzina Nymphalidae z 21 gatunkami i następnie rodzina Lycaenidae z 9 gatunkami. Mniej liczna rodzina okazała się Pieridae (8 gatunków), a najmniej gatunków wykazano z rodziny Hesperiidae (2 gatunki) i Papilionidae (1 gatunek) (Ryc. 9). Pod względem ilościowym najliczniejsze były rodziny Pieridae (707 osobników, 40% materiału) oraz rodzina Nymphalidae (639 osobniki, 35% materiału), za nimi Lycaenidae (293 osobniki i 16%) i Hesperiidae (158 osobników, 9%). Tak jak pod względem jakościowym, tak i ilościowym rodzina Papilionidae była reprezentowana przez najmniejszą liczbę osobników – 5 z 0,27% udziału w zgrupowaniu (Ryc. 10).

Ryc. 10: Struktura ilościowa rodzin na stanowiskach w latach 2004 i 2005 Fig. 10: Quantitative structure of the families on localities in years 2004 and 2005

Z przedstawionych powyżej danych wynika, że o strukturze jakościowej decydowały głównie rodziny Nymphalidae, Lycaenidae oraz Pieridae. O strukturze ilościowej natomiast decydowały głównie dwie rodziny: Pieridae i Nymphalidae.

W zebranym materiale wystąpiły wszystkie cztery klasy dominacji (Ryc. 11). Największą grupę osobników stanowili recedenci (63% materiału z 26 gatunkami) i to właśnie ta klasa decydowała o strukturze jakościowej na stanowiskach. Eudominanci stanowili tylko 2% całości z 1 zaledwie gatunkiem Pieris rapae. Klasa dominantów to 6 gatunków, z których najliczniejsze były Aphantopus hyperantus, Ochlodes sylvanus, Lycaena virgaureae, Polyommatus icarus, Pieris brassicae oraz Pieris napi. Klasa subdominantów reprezentowana była przez 8 gatunków, z jej najliczniejszymi przedstawicielami z gatunków Hesperia comma Issoria lathonia, Aglais urticae, Inachis io, Coenonympha pamphilus, Maniola jurtina, Melanargia galathea i Gonepteryx rhamni (Tab. 1).

Ryc. 11: Udział gatunków w klasach dominacji na stanowiskach w latach 2004 i 2005 Fig. 11: Participation of the species in domination’s classes on localities in years 2004 and 2005

Pod względem frekwencji największe wartości (100%) wykazywały gatunki, które cechowały się także największą liczebnością (Tab. 1). Były to gatunki eurytopowe o szerokiej walencji ekologicznej (Pieris brassicae, P. rapae, P. napi, Inachis io, Aglais urticae, Polyommatus icarus, Aphantopus hyperantus, Coenonympha pamphilus, Gonepteryx rhamni, Issoria lathonia, Maniola jurtina oraz Melanargia galathea). Najniższą frekwencją (Tab. 1), jak można by się spodziewać, cechowały się taksony stenotopowe, związane z konkretnym typem siedliska. Te gatunki z reguły były najmniej liczne i stanowiły klasę recedentów. Do tej grupy zaliczały się np.: Agrynnis laodyce, A. aglaja, A. paphia, Araschnia levana, Boloria dia, Callophrys rubi, Hyponephele lycaon, czy modraszki takie jak Polyommatus coridon i Lycaena dispar, który jest gatunkiem chronionym, związanym z terenami okresowo podmokłymi (Tab. 1).

Wskaźnik Shannona-Wienera dla wszystkich stanowisk, obu sezonów i całości materiału wyniósł H’=2,53.

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.