Głównym dokumentem prezentującym strategię rozwoju energetyki odnawialnej w krajach Unii Europejskiej jest opublikowana w grudniu 1999 roku „Biała księga – Energia dla przyszłości: odnawialne źródła energii” Komisji Europejskiej. Kolejnym, niezmiernie ważnym opracowaniem, poruszającym problematykę pozyskiwania energii ze źródeł odnawialnych, jest „Energia dla przyszłości: Odpowiedź na wyzwanie – TERES II”, będący programem badającym „…potencjalne praktyczne rozwiązanie dla 30 krajów Europy, wykorzystujące naturalne, odnawialne zasoby energii dla przyszłości o cechach zrównoważenia” [28].

Program ten został opracowany przez firmę ESD (Energy for Sustainable Development Ltd) i jest wersją rozwojową pierwszej wersji – TERES. Jego celem była prognoza rozwoju technologii OŹE w Europie do 2020 roku.

Omawiany dokument złożony jest z dwóch części. W pierwszej kolejności zaprezentowano raport podstawowy, czyli „stan wiedzy, komercyjną dojrzałość i udział rynkowy analizowanych technologii, przegląd bieżących i przyszłościowych polityk oraz prognozy penetracji rynkowej dla czterech scenariuszy ”. W raportach narodowych podano „dla każdego z 30 krajów sytuację energetyczną (ze szczególnym uwzględnieniem zasobów odnawialnych), uwarunkowania rynkowe, zasady polityki energetycznej oraz prognozy penetracji rynkowej technologii OŹE”.

Wyniki TERES II w zakresie prognozy kosztów wytwarzania energii elektrycznej dla podstawowych technologii OŹE prezentują rysunki 18 i 19. Przedstawiono je dla dwóch programów: TERES i TERES II oraz dla czterech scenariuszy rozwoju. Według tych prognoz, koszt pozyskania energii z wiatru dla scentralizowanych sieci energetycznych zawierał się w 1995 roku odpowiednio wg programu TERES w granicach 6 ¸ 17 cEURO/kWh, natomiast wg TERES II – w zakresie od 5,5 do 9,5 cEURO/kWh . Do 2020 roku wg TERES II przewiduje się spadek tych wartości o 25 ¸ 50 % (do 2¸7 cEURO/kWh). Wynika z tego, że w przypadku scentralizowanych sieci energetycznych, energetyka wiatrowa ma szansę stać się jednym z tańszych źródeł energii. W przypadku sieci autonomicznych (zdecentralizowanych), według TERES II, koszt ten będzie nadal dość wysoki, ale może obniżyć się z 16¸27 cEURO/kWh w 1995 roku do 7¸21 cEURO/kWh w 2020r.

Rys. 18. Prognozy kosztów wytwarzania dla technologii wykorzystujących różżne zasoby odnawialne przy generacji scentralizowanej, na osi odciętych oznaczają: a – rok 1995, b – rok 2000, c – rok 2010, d – rok 2020.[28]

Rys. 19. Prognozy kosztów wytwarzania dla technologii wykorzystujących różne zasoby odnawialne przy generacji rozproszonej, na osi odciętych oznaczają: a – rok 1995, b – rok 2000, c – rok 2010, d – rok 2020.[28]

Źródło: [28] Malko J., Wojciechowski H.: Rola energetycznego wykorzystania zasobów odnawialnych w strategii zrównoważonego rozwoju. „Problemy Ekologii”, vol.4, nr 3, maj-czerwiec 2000.

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.

ciąg dalszy pracy magisterskiej sprzed miesiąca

Technologia utylizacji odpadów zwierających rtęć rosyjskiej firmy FID.

W technologii tej odpady nagrzewane są do temperatury, przy której następuje szybkie parowanie rtęci. Następnie pary te odprowadzane są do komory próżniowej wyposażonej w wymrażarkę, w której następuje konden-sacja rtęci. Podczas rozmrażania rtęć spływa do zbiornika. Urządzenie, które proponuje firma FID, może być zamontowane na samochodzie lub przyczepie i pracować jako ruchomy zakład unieszkodliwiania odpadów z zawartością rtęci. Urządzenie tego typu zakupione zostało przez COBR „POLAM”, za zgodą Wojewody Warszawskiego [9].

Odpady o różnej postaci.

Opatentowany preparat Mercon ( TM ) jest to płynna substancja do unieszkodliwiania oparów rtęci. Powoduje zatrzymanie wydzielania się oparów oraz ich pochłanianie. W wyniku procesu chemicznego w trakcie unieszkodliwiania tworzą się sole np.: siarczek rtęci.

Reagenty reagują z metalem i pochłaniają wszelkie opary. Produkty Mercon (TM) mają zdolność do zatrzymywania jakiejkolwiek reakcji metylo-wania w wodzie. Produkty Mercon ( TM ) są wykorzystywane zarówno w przemyśle, jak i drobnej działalności handlowo-usługowej, podczas prowa-dzenia procesów produkcyjnych oraz do usuwania awarii.

Wdrożenie produktów Mercon ( TM ) nie wymaga specyficznych urządzeń. Produkt jest wylewany na rtęć lub rozpylany w powietrzu dookoła powierzchni zanieczyszczonej. Rtęć i Mercon ( TM ) są mieszane razem, następnie mieszaninę przenosi się do specjalnych pojemników typu Mercointainers. Mieszaninę należy przekazać do unieszkodliwienia firmie związanej z unieszkodliwianiem odpadów niebezpiecznych lub medycznych.

Produkty Mercon ( TM ) są zatwierdzane przez Amerykański Związek Stomatologiczny (ADA) i są używane w stomatologii, chirurgii i laboratoriach medycznych od ponad 10 lat. Mercon ( TM ) może być używany w środowi-sku człowieka, nie posiada uciążliwego zapachu i nie ma własności mogących stworzyć niebezpieczeństwo. Nie działa żrąco na maszyny i urządzenia, a nawet posiada własności smarujące. Mercon ( TM ) powoduje szybką reakcję a zarazem długotrwałe działanie, pochłania istniejące niebezpieczne opary, jest zdolny do reakcji w środowisku wodnym [28].

EPS Environmental Inc. jest w trakcie współpracy z wieloma różnymi przemysłowymi i medycznymi zakładami w celu pomocy w rozwiązywaniu ich problemów związanych z zanieczyszczeniami związkami rtęci. EPS Environmental Inc. prowadzi badania dotyczące wdrażania na pełną skalę procesów remediacji gleb znacznie zanieczyszczonych rtęcią w północnym New Jersey. Dodatkowe badania są prowadzone nad ewentualnym oczyszcza-niem ujść rzek z wysokiej zawartości rtęci. Są prowadzone badania dla prywatnych klientów dotyczące zanieczyszczonych osadów ściekowych, dennych i popiołów lotnych, jak również badania związane z działaniem różnych procesów przemysłowych.

Zastosowanie preparatu Mercon ( TM ) w glebach nie jest efektywne. EPS Enviromental opracowało inną technologię zwaną „Quicksilver” w celu oczyszczania gleb, osadów, itp. [28].

Technologia oczyszczania stałych odpadów zwierających rtęć za pomocą reakcji redox.

Odpady różnej postaci.

Technologia GEMEP jest opatentowaną technologią, opracowaną przez General Elektric, a skomercjalizowaną przez Metalcalf & Eddy [27]. Technologia jest zastosowana do usuwania rtęci z różnych odpadów stałych w sposób ciągły i w miejscu występowania zanieczyszczenia.

GEMEP jest procesem opartym na selektywnej ekstrakcji rtęci z różnych odpadów stałych przy użyciu roztworów wodnych zawierających jod i jodek potasu. Po ekstrakcji roztwór zawierający wyekstraktowaną rtęć jest oddzielony od części stałych, które następnie są przemywane w celu usunięcia pozostałości rtęci i jodu (roztwór obciążony jodem). Z roztworu po ekstrakcji wydziela się rtęć elementarna. Odzyskiwany roztwór jodu wolny od rtęci jest ponownie zawracany do procesu. Technologia ta wykazuje dużą skuteczność usuwania rtęci bez względu na formy jej występowania w odpadach. Skuteczność technologii została zademonstrowana na następujących związkach chemicznych rtęci: rtęć elementarna, tlenek i chlorek rtęciawy, tlenek rtęci, siarczki, fosforany, azotany, chlorki oraz rtęcian metylu. Za pomocą tej technologii usuwano rtęć z następujących odpadów i materiałów: osady i szlamy, zanieczyszczane gleby, beton i cegły, szkło, fluorescencyjne lampy zawierające fosfor, tworzywa sztuczne.

Technologia jest bezpieczna dla środowiska, przebiega w umiarkowanej temperaturze i przy normalnym ciśnieniu [27].

Technologia odzysku rtęci z odpadów za pomocą procesu termicznego rozkładu.

Odpady różnej postaci.

Technologia ta jest rozwijana przez Hazen Research, Jnc i Chlorine Institute, Jnc [16]. Jest to proces termicznego przekształcania odpadów zawierających rtęć w osady nie zawierające substancji niebezpiecznych, elementarną rtęć nadającą się do recyklingu i oczyszczone gazy odlotowe. Technologia składa się z reaktora w którym zachodzą procesy termiczne, dopalacza, systemu oczyszczania gazów odlotowych i systemu oczyszczania ścieków. Konfiguracja urządzenia zależy od właściwości fizycznych odpadów. Warunki panujące wewnątrz reaktora ( ciśnienie, temperatura, czas przebywania ) są regulowane w celu osiągnięcia pożądanego składu i para-metrów gazów odlotowych. Dopalacze zapewniają całkowite utlenienie produktów w gazach odlotowych włączając w to związki rtęci i osady organiczne. Stałe osady pochodzące z tego procesu mogą być składowane jako odpady inertne. Rtęć metaliczna jest odzyskiwana w wyniku skraplania w skruberze – kwaśne gazy i cząstki stałe są również na tym etapie procesu usuwane. Woda zawierająca cząstki stałe i rozpuszczoną rtęć pochodzącą z procesu jest poddana oczyszczaniu. Osady powstałe w wyniku tego procesu są recyklowane do pieca. Woda jest zawracana do systemu oczyszczania gazów lub odprowadzana do ścieków.

Technologia ta może usuwać rtęć w zakresie od mniej niż 1 do ponad 30%. Efektem końcowym procesu jest powstanie inertnego popiołu lub osadu. Ponadto za pomocą tej technologii usuwane są zanieczyszczenia z gazów odlotowych i odzyskuje się rtęć do recyklingu z odpadów przemysłowych, co w efekcie eliminuje składowanie odpadów niebezpiecznych.

W zależności od własności odpadów niebezpiecznych może być nie-zbędne przeprowadzenie wstępnego obrobienia zanieczyszczonego materiału. Generalnie w reaktorze można przerabiać odpady stałe z cząstkami o rozmiarze nie mniej niż 4 cm średnicy i zawartości wilgoci nie więcej niż 50%.

Demonstracja urządzenia miała miejsce w 1993 roku w stanie Colorado w zakładach chemicznych. Po przeprowadzeniu szeregu prób, określono, że za pomocą tego urządzenia rocznie z tych zakładów można uzyskać 30-40 ton rtęci nadającej się do recyklingu.

---

[9] Gworek B., Ochrona Środowiska i Zasobów Naturalnych, 1998, 14, 67

[27] Smith, Scott R., Instytut Gospodarki Odpadami w Katowicach http://alf.igo.Katowice.pl/bazy/techzag/tzTEOS.html. Instytucja METCALF&EDDY, INC USA.

[28] Spindler, Noel. Instytucja SOLUCOPR INDUSTRIES LTD USA. Źródło  www.prcemi.com/visit/. Instytut Gospodarki Odpadami w Katowicach. http://alf.igo.katowice.pl/bazy/techzag.tzTEOT.html

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.

Rtęć znajdująca się w odpadach różnych wyrobów, a najczęściej lamp fluoroscencyjnych i innych, tłukących się pojemnikach i na składowiskach, wywołuje u mieszkańców oraz wśród zwierząt szereg niebezpiecznych chorób, prowadzących bardzo często do przedwczesnego zgonu. Uniknięcie tych przykrych konsekwencji można zapewnić tylko przez selektywne zebranie i profesjonalne zutylizowanie odpadów zawierających ten śmiertelny metal. W Polsce funkcjonuje już szereg koncesjonowanych, wyspecjalizo-wanych firm, które te odpady odbierają oraz utylizują, są to np.:

• Firma Maja Sp. z.o.o. w Warszawie
• Utimer Sp.z.o.o. w Warszawie

Między innymi takie usługi świadczy również Zakład Philips Lighting Poland S.A. w Pile, który utylizuje lampy dostarczane przez Przedsiębiorstwo Hydrobudowa Śląsk.

Proces technologiczny odbywa się w następujących urządzeniach: kruszarko-przesiewarce i dwóch typach destylatorów. Zużyte lampy w zakładzie utylizacji rozdrabniane są za pomocą kruszarko-przesiewarki., która rozdziela pokruszony materiał na trzy frakcje: stłuczkę szklaną, części metalowe i pył fluorescencyjny (luminofor), w którym zawarte jest 95-97% rtęci. Stłuczka szklana i części metalowe zawierają minimalne ilości rtęci i mogą być ponownie wykorzystywane lub bezpiecznie składowane. Luminofor natomiast poddawany jest procesowi destylacji w temperaturze do 600ºC. Następnie powietrze z parami rtęci jest zasysane z komory pompą próżniową i przechodzi kolejno przez komorę dopalania (temperatura 850ºC) i dwie połączone szeregowo komory chłodnicze, w których następuje skroplenie i wydzielenie rtęci metalicznej. W ostatniej fazie powietrze przechodzi przez filtr węglowy w celu oczyszczenia powietrza i usunięcia pozostałych zanieczyszczeń. Maksymalna wydajność omawianej instalacji wynosi ok. 10.000 sztuk lamp dziennie i 3 mln sztuk rocznie [31].

Ponieważ usuwanie i transport zużytych wyrobów z zawartością w nich rtęci – musi się odbywać z zachowaniem obowiązujących przepisów, dlatego tę czynność przejmują na siebie wyspecjalizowane firmy, które uzyskały odpowiednią koncesję. Firmy te dysponują odpowiednio dostosowanymi pojemnikami, w których zużyte lampy gromadzi się i następnie transportuje. Koszt transportu lamp i dostawa pustych pojemników najczęściej jest wliczany do usługi za utylizację.

Ocenia się, że w Polsce rocznie wymienia się około 10 mln sztuk świetlówek, 2 mln sztuk wysokoprężnych lamp rtęciowych i sodowych. W zużytych w/w lampach wyładowczych zawarte jest około 250 kg rtęci, ale w wycofywanych lampach wyprodukowanych przez 5-ciu i więcej lat, w których było nawet do 100 mg rtęci zawartość łączna tej trucizny wynosi około 1000 kg. W roku 1998 cztery podmioty gospodarcze zdołały pozyskać tylko ok. 2,3mln sztuk świetlówek o ok. 500 tys. lamp wysokoprężnych, co stanowi tylko 22,5% rocznych zasobów. Zleceniobiorcy zobowiązują się do prowadzenia ewidencji ilościowo-jakościowej odebranych lamp i przekazy-wania informacji wojewodzie właściwemu dla siedziby zleceniodawcy. Do utylizacji odbierane są tylko lampy nieuszkodzone.

Firmy utylizujące najczęściej posługują się urządzeniami szwedzkimi M.R.T. Systemu AB typu Photon 4000 S. Kompletna, niezbędna instalacja składa się z 3-ech podstawowych urządzeń. Podstawowe urządzenie Photon 4000 S (modułowe) dostarczone jest w postaci kontenera. W urządzeniu tym wykonywana jest pierwsza faza utylizacji świetlówek, w której następuje oddzielenie luminoforu od szkła i aluminiowych końcówek z elektrodami. Oddzielenie szkła od luminoforu następuje dzięki różnicy ciężarów właściwych tych substancji oraz wytworzeniu podciśnienia. Ten proces przebiega w dwóch komorach próżniowych połączonych szeregowo, z których system transporterów przekazuje oddzielone (czyste) szkło do pojemnika zbiorczego, usytuowanego na zewnątrz. Luminofor gromadzony jest w specjalnych pojemnikach przystosowanych zarówno do składowania, jak i wykorzystania. Oddzielone końcówki aluminiowe gromadzone są w pojemniku zbiorczym.

Kruszarka lamp wysokoprężnych zawierających rtęć służy do kruszenia i oddzielania żarników lamp wysokoprężnych. Dokonuje tego w komorze podciśnieniowej dzięki czemu zapobiega wydostawaniu się proszku luminoforowego poza obudowę urządzenia. Odzyskany proszek gromadzony jest w pojemnikach i następnie wykorzystywany w fazie procesu destylacji rtęci. Urządzenie Photon utylizuje 2000 lamp na godzinę i 5 mln na rok w trybie pracy jednozmianowej. Destylarka rtęci znajduje się w zestawie instalacji, służy do odzyskiwania rtęci. Wydzielające się pary rtęci przechodzą do chłodnicy, gdzie następuje proces kondesacji (skraplania) rtęci. Ewentualne resztki oparów rtęci są wychwytywane w filtrze węglowym. Wszystkie odzyskiwane z lamp surowce wtórne są ponownie wykorzystywane, są to:

• metaliczna rtęć,
• szkło techniczne,
• końcówki aluminiowe,
• proszek luminoforowy.

Oprócz opisanej powyżej technologii szwedzkiej, najbardziej roz-powszechnionej, występują jeszcze:

• niemiecka technologia firmy SAT,
• duńska technologia firmy Andersen,
• fińska technologia firmy Ekoteho Ltd.
• niemiecka technologia firmy Herborn.

Technologia M.R.T. systemu A.B uzyskała pozytywną opinię rzeczoznawcy z listy Ministra Ochrony Środowiska jak również przez Zakład Toksykologii i Higieny Komunalnej Państwowego Zakładu Higieny [14].

---

[14] Jurasz F., Stosowane sposoby unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych typu komunalnego, Gospodarka Odpadami, 2000, 2-4, 29

[31] Sucha M., Zanieczyszczenie środowiska naturalnego rtęcią, Aura, 1995, 9, 15

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.

Energia wiatrowa była pierwszą energią odnawialną wykorzystywaną przez człowieka, obok spalania drewna. Wiatr to ruch powietrza wywołany różnicą gęstości ogrzanych mas powietrza i ich ruchem w górę. Wytworzona w ten sposób próżnia powoduje zasysanie zimnych mas powietrza. Energia wiatru to energia słoneczna. Powietrze jest ogrzewane przez promieniowanie słoneczne i konwekcję, czyli przewodzenie ciepła. Ruch obrotowy Ziemi i prądy morskie wpływają również na kierunek ruchu mas powietrza. Około 2% energii promieniowania słonecznego docierającego do powierzchni Ziemi jest zamieniane na kinetyczną energię wiatru.

Wiatr jako źródło energii charakteryzuje się ogólną dostępnością, jego zasoby są niewyczerpalne, ale mamy też do czynienia z dużą niestabilnością jego występowania. Uzależnione jest ono od regionu geograficznego, pory roku i dnia, ukształtowania terenu i wysokości nad powierzchnią ziemi. Wiatr jest jednocześnie źródłem o olbrzymim potencjale energetycznym, którego niszczycielską siłę można  zaobserwować w różnych rejonach świata.

Szczegółowa znajomość charakterystyki warunków wiatrowych jest konieczna do zaprojektowania, zaplanowania i przewidzenia różnych aspektów operacyjnych systemów energii wiatrowej. Oszacowanie zasobów energii wiatru na danym terytorium wynika z tzw. oceny regionalnej, którą wykorzystuje się do oszacowania rocznej wydajności energetycznej turbin wiatrowych w konkretnych lokalizacjach. Regionalne oszacowanie prowadzi często do opracowania tzw. atlasów wiatru.

Precyzyjne przewidywanie prędkości wiatru dla konkretnej lokalizacji jest kwestią zasadniczą, gdyż moc wyjściowa turbiny wiatrowej jest proporcjonalna do trzeciej potęgi prędkości wiatru. Stąd nawet niewielkie błędy w przewidywaniu prędkości wiatru powodować mogą znaczne odstępstwa w przewidywanej produkcji energii i mogą prowadzić do dużej niepewności w ocenie efektów ekonomicznych instalacji elektrowni wiatrowych.

Zasoby energii wiatru mogą się znacznie różnić między różnymi regionami, nawet o rząd wielkości. Stąd wiarygodne dane i metody do szacowania regionalnych zasobów energii wiatru są warunkiem wstępnym dla przewidywania tych zasobów.

Produkcja energii elektrycznej przez elektrownie wiatrowe – farmy lub pojedyncze turbiny – jest bezpośrednio uzależniona od warunków meteorologicznych, dlatego tak ważne dla operatorów systemów elektroenergetycznych są prognozy dotyczące siły i czasu wystąpienia wiatrów sprzyjających produkcji energii. Niepewność co do ilości i okresu doby dostarczanej przez farmy wiatrowe bardzo utrudnia i utrudnia im współpracę z systemem elektroenergetycznym. Operatorzy systemów przesyłowych i dystrybucyjnych, którzy chcą jak najlepiej wykorzystać swoją energetykę wiatrową poprzez bilansowanie przepływów energii elektrycznej w sieci, muszą stale dostosowywać poziom produkcji głównych elektrowni, co nie jest łatwe i wiąże się z dodatkowymi kosztami.[1]

---

[1] J.Kiernicki, G. Bałuka, Energia wiatru jako szczególne źródło energii odnawialnej, „Energetyka” nr 10/2009.

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.

Na produkcję energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych ma wpływ szereg czynników. Najważniejszy z nich to oczywiście dostępność i ilość surowca do produkcji energii (w naszym przypadku są to zasoby wiatru na danym terenie). Tymczasem jedyna dostępna obecnie mapa wietrzności obszaru Polski stworzona przez prof. Halinę Lorenz z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej nie jest niestety wystarczająca dla potencjalnych inwestorów ze względu na zakres i dokładność podanych w niej danych. Opracowano ją w oparciu o wyniki pomiarów wykonywanych na wysokościach o wiele za niskich dla potrzeb energetyki wiatrowej (na ogół na wysokości 30 m n.p.g., podczas gdy wirniki elektrowni wiatrowych wynoszone są na wysokość nawet 100 m n.p.g.). Dodatkowo punkty pomiarowe prędkości wiatru są nieliczne, a ich lokalizacja jest często bardzo przypadkowa. Dlatego też pierwszą rzeczą, którą musi wykonać inwestor są pomiary prędkości wiatru na danym obszarze. Trwają one przez rok i nie gwarantują niestety, że uzyskane wyniki będą zadowalające. Nic więc dziwnego w tym, że brak profesjonalnej mapy wietrzności stanowi jeden z największych hamulców w rozwoju energetyki wiatrowej w naszym kraju. Warto tu dodać, iż w Niemczech, kraju o bardzo podobnych warunkach wietrzności, energetyka wiatrowa przeżywa swój rozkwit.

Z map oraz opracowań wykonywanych przez prof. Halinę Lorenz wynika, że jedynie ok. 30 % powierzchni kraju ma warunki sprzyjające rozwojowi energetyki wiatrowej [22]. Region Dolnego Śląska w ujęciu mezoskalowym oceniła ona jako obszar niekorzystny pod względem zasobów energii wiatru (IV klasy). Zachodzi pytanie czy analiza, w ujęciu mezoskalowym pozwala wystarczająco dokładnie określić lokalnie występujące warunki wiatrowe. W przyziemnych warstwach atmosfery zależy ona m. in. od ukształtowania i zagospodarowania terenu. Korzyści płynące z poprawnie zlokalizowanej turbiny są niezaprzeczalne, może ona bowiem wykorzystać wiatry lokalne np. płynące doliną masy zimnego powietrza. Przykładowo: umieszczenie elektrowni wiatrowej na nieosłoniętym przez drzewa wzgórzu pozwoli lepiej wykorzystać wiatry wiejące wyżej. Oddalenie jej od krawędzi lasu, zabudowań oraz innych przeszkód terenowych pozwoliłoby na zminimalizowanie, a nawet uniknięcie różnego rodzaju turbulencji i zaburzeń przepływającego wiatru, mogącego obniżać jego prędkość. Dlatego też przeprowadzenie szczegółowych obserwacji lokalnego ukształtowania terenu oraz rozmowy z autochtonami pozwalają zazwyczaj wybrać wstępną lokalizację elektrowni wiatrowej nawet na terenach uważanych za bezużyteczne dla tego rodzaju energetyki.

Nie powinno więc nas dziwić, że zainteresowanie inwestorów energetyką wiatrową wzrasta nawet na obszarze Dolnego Śląska. Według Krzysztofa Kundera i Tomasza Pietrakowskiego z ZEC Elektroservice Sp. z o.o., którzy brali udział w budowie elektrowni wiatrowej w miejscowości Słup koło Jawora „ … na terenie regionu dolnośląskiego w skali lokalnej można wskazać liczne miejsca, gdzie rzeźba terenu wpływa na takie uformowanie przepływu mas powietrza, że zaznacza się tzw. efekt tunelowy, dający zarówno lokalne zwiększenie siły wiatru, jak i dominację określonych kierunków wiatru. Efekt taki można zaobserwować najczęściej tam gdzie rozległy teren równinny przechodzi w wyżynę z wyraźnie wykształconą podłużną doliną lub bramą, której hipotetyczna linia osiowa jest zbliżona do kierunku W-E, gdyż w Polsce południowo-zachodniej na ogół przeważa cyrkulacja atmosferyczna z sektora zachodniego” [23].

Aby odpowiedzieć na zadane wcześniej pytanie zajęłam się historią wiatraków na terenie Dolnego Śląska. Udało mi się dotrzeć do historycznych map, do których materiały zbierano w latach 1883 – 1889, a opracowywano je w latach 1924 – 1932 [24]. Wynika z nich, iż na terenie Dolnego Śląska bardzo intensywnie w tych latach wykorzystywano energię wiatru. Po dokładnej analizie map wyodrębniłam lokalne skupiska wiatraków, które wtedy zapewne spełniały rolę młynów zbożowych. Można zapytać: czemu interesują mnie jakieś stare młyny? Jaki jest związek między tym, co opisałam wcześniej, a moim zagłębianiem się w historię wiatraków na obszarze Dolnego Śląska? Otóż powiązania są i to niezaprzeczalne! Któż bowiem wie najlepiej o lokalnych warunkach wietrzności na badanym obszarze, jeśli nie okoliczna ludność. Przecież jeżeli komuś opłacało się przed wieloma laty budować i utrzymywać tego rodzaju budowle za własne pieniądze to musiał być to interes opłacalny, a ponieważ efektywność ekonomiczna wiatraków jest niezaprzeczalnie powiązana z prędkością wiejącego wiatru można ze spokojnym sumieniem założyć, że dany obszar charakteryzował się odpowiednio wysoką wietrznością. Wprawdzie obecnie mamy do czynienia z urządzeniami innej generacji, jednak opłacalność tych inwestycji także zależy od lokalnych zasobów wiatru.

Pod względem geograficznym Dolny Śląsk sięga na zachód do naszej granicy z Niemcami, na południe do granicy z Czechami. Trochę trudniej określić granicę wschodnią i północną. W przybliżeniu można przyjąć że jest to obszar dzisiejszego województwa dolnośląskiego. Obecnie Dolny Śląsk  zajmuje obszar ok. 20 000 km².

Na terenie Dolnego Śląska wyróżnić można kilka krain geograficznych. Są to: Nizina Śląska, Nizina Śląsko-Łużycka, Przedgórze Sudeckie, Wał Trzebnicki (Góry Kocie), Obniżenie Milicko-Głogowskie oraz Sudety [26].

---

[22] Lorenc H.: Struktura i zasoby wiatru w Polsce. IMGiW, Warszawa 1996.

[23] Kundera K., Pietrakowski T.: Elektrownia wiatrowa w Słupie – koncepcja, realizacja, eksploatacja. Materiały konferencyjne „Energetyka 2000”, Wrocław 2000.

[24] Zbiór historycznych map topograficznych okolic dolnego Śląska z lat 20-tych i 30-tych XX wieku.

[26] www.dolnyslask.com.pl

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.

Utylizacja odpadów zwierających rtęć polega na odzyskiwaniu z nich maksymalnej ilości rtęci, co w rezultacie zapobiega jej przenikaniu do środowiska. Odpady zawierają niekiedy ok. 10% tego pierwiastka. Są zatem istotnym źródłem pozyskiwania rtęci.

Układ do neutralizacji lamp luminescencyjnych z zawartością rtęci po upływie okresu ich eksploatacji jest oparty na strukturze organizacyjno-produkcyjnej związanej z wypełnianiem funkcji w zakresie ochrony naturalnego środowiska i przeznaczony jest do gromadzenia, transportu kontenerowego i neutralizacji lamp światła dziennego. Gwarantuje on ciągłość prowadzenia we współpracy z organami ochrony przyrody i pod stałym nadzorem sanitarnym kontroli zagospodarowania zużytych lamp luminescencyjnych z zawartością rtęci i na terenie przedsiębiorstw przemysłowych oraz innych organizacji gospodarczych a także zapobiega ich wywożeniu na wysypiska odpadów komunalnych.

Neutralizacja lamp rozpoczyna się od ich wibracyjnego niszczenia i kończy się na ich obróbce hydromechanicznej. W celu zapobiegania przedostawaniu się w bezpośrednie środowisko pracy i do atmosfery gazów z zawartością rtęci proces obróbki prowadzony jest bez nagrzewu i przy zachowaniu reżymu podciśnienia. Rtęć zawarta w lampach, w trakcie procesu ich neutralizacji jest gromadzona głównie wraz z luminoforem. Ponadto, w procesie neutralizacji są odzyskiwane: stłuczka szklana (2-10 mikrometrów) oraz oprawki aluminiowe z zawartością rtęci w ilości śladowej (poniżej dopuszczalnej granicy).

Zanieczyszczone przez rtęć odpady luminoforu są poddawane obróbce roztworem siarczku sodowego z doprowadzeniem adsorbowanej w lumino-forze rtęci do nierozpuszczalnej postaci w stanie siarczkowym.

Z uzyskanego produktu, według opracowanej technologii, są formowa-ne bloki z dodatkiem cementu, które następnie składuje się i przekazuje zakładom metalurgii kolorowej. Stosowany cykl pozwala na całkowite unieszkodliwienie zużytych lamp rtęciowych, utylizację stłuczki szklanej oraz oprawek aluminiowych.

Jeśli potrzebujesz pomocy w napisaniu pracy z zakresu ochrony środowiska, to polecamy serwis pisanie prac - prace z ekologii i innych kierunków pisane na (prawie) każdy temat.